Mavi Göz Pulsar Keşfi: On Binlerce Yıllık Sessizlik Bozuldu

Uzay araştırmalarında heyecan yaratan bir gelişme yaşandı. Çin Bilimler Akademisi Ulusal Astronomik Gözlemevleri'nden Zhang Lei liderliğindeki bir ekip, Güney Afrika'daki MeerKAT radyo teleskopuyla yaptıkları gözlemler sonucunda, daha önce "sessiz" olduğu kabul edilen 1E 1207.4-5209 kodlu nötron yıldızından gelen zayıf radyo emisyonlarını tespit etti. 10 bin ışık yılı uzaklıktaki bu nesnenin, her 424 milisaniyede bir radyo dalgası yaydığı belirlendi.

Neden 'Mavi Göz Pulsar' Deniliyor?

Tsinghua Üniversitesi'nden Profesör Li Di tarafından "Mavi Göz Pulsar" olarak adlandırılan bu gök cismi, ismini görsel karakteristiklerinden alıyor. Zayıf radyo emisyonlarının, nötron yıldızının parlaklığını gösteren X-ışını görüntüleriyle birleştiğinde ortaya çıkan görünüm, bir mavi göze benzetiliyor.

Sessizliğin Arkasındaki Sır: Spin Glitch

Süpernova patlamalarının merkezinde yer alan ve radyo dalgası yaymadıkları için "Merkezi Kompakt Nesneler" (CCO) olarak sınıflandırılan bu yıldızların neden sessiz olduğu uzun süredir tartışılıyordu. Mavi Göz Pulsar'ın yaklaşık 4 bin 100 yıl önce gerçekleşen bir süpernova sonucu oluştuğu biliniyor. Araştırmacılar, 2015 yılında gözlemlenen ve "spin glitch" (dönüş kayması) adı verilen ani hız artışının, yıldızın manyetik alanını güçlendirdiğini veya yönünü değiştirdiğini, böylece radyo sinyallerinin tespit edilebilir hale geldiğini öne sürüyor.

Galaksimizdeki Gizli Yıldız Popülasyonu

Bu keşif, Samanyolu Galaksisi'ndeki pulsar sayısına dair mevcut teorileri değiştirebilir. Uzmanlar, galaksimizde henüz tespit edilememiş, çok zayıf radyo yayımı yapan geniş bir pulsar popülasyonunun olabileceğini belirtiyor. Bu durum, özellikle Süpernova 1987A gibi merkezinde nötron yıldızı olduğu bilinen ancak radyo sinyali alınamayan bölgelerdeki gizemi de açıklayabilir.

Söz konusu bilimsel çalışma, 25 Haziran'da Nature Astronomy dergisinde yayımlandı.